Radar ve Mobese Cezası Nasıl Kesilir, İtiraz Edilir mi?

Radar ve mobese cezası nasıl tespit edilip plakaya yazılır, e-Devlet'ten nasıl görülür ve 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine nasıl itiraz edilir?

Editör: Mahmut Pekdemir · Yayın: 09.09.2026 · Son güncelleme: 09.09.2026 · Kategori: Cezalar & İhlaller

Kapalı dizüstü üzerinde boş zarf, araç anahtarı ve lacivert kılıf
Bu rehberde

Türkiye’de trafik cezalarının giderek büyüyen kısmı artık yol kenarındaki ekiplerce değil, kameralar ve ölçüm cihazlarıyla kesiliyor. Halk arasında “mobese cezası” denen bu tutanaklar çoğu zaman elden değil posta yoluyla geliyor; sürücü kimi zaman aylar sonra, itiraz süresi kaçmak üzereyken haberdar oluyor. Bu rehberde radar ve kamera cezasının nasıl tespit edildiğini, tutanağın kime ve nasıl tebliğ edildiğini ve 2026 itibarıyla geçerli itiraz yolunu — 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’na dayanarak — anlatıyoruz.

Radar, EDS ve MOBESE: Hangisi Ne?

Üç terim sık karıştırılır. Radar, aracın belirli bir noktadaki anlık hızını ölçen cihazdır. EDS (Elektronik Denetleme Sistemi), 2918 sayılı Kanun’un ek 16. maddesine dayanan; hız, ortalama hız ve kırmızı ışık gibi ihlalleri plaka üzerinden tespit edip idari yaptırıma bağlayan kamera ağıdır. MOBESE ise aslında güvenlik ve asayiş amaçlı kurulan şehir kamerası sistemidir; adı zamanla her tür kamerayı anlatan genel bir sözcüğe dönüşmüştür. Yani halkın “mobeseden ceza geldi” dediği tutanak, hukuken çoğunlukla EDS tespitine dayanır. Sistemi kurmak belediyelerin işidir, ihlal tespitinde kullanmak ise Emniyet Genel Müdürlüğünün yetkisindedir. İşleyişin ayrıntılarını EDS rehberinde inceledik.

Ceza Nasıl Tespit Edilip Kesilir?

Klasik radar tek noktadaki anlık hızı ölçerken, EDS’nin hız koridoru iki nokta arasındaki ortalama hızı esas alır: Koridora girişte ve çıkışta plaka okunur, aradaki mesafe geçiş süresine bölünür. Bu yüzden radarı görüp frene basmak, koridor boyunca tutturduğunuz ortalamayı değiştirmez. Kanun’un 51. maddesi cezayı “hız ölçen teknik cihaz veya çeşitli teknik usullerle yapılan tespit” sonucuna bağladığından, her iki yöntem de geçerlidir.

Kritik nokta, tutanağın kime yazıldığıdır. Sürücüsü yerinde tespit edilemeyen kamera ihlallerinde tutanak, 2918 sayılı Kanun’un 116. maddesi uyarınca tescil plakasına göre düzenlenir ve trafik kaydındaki araç sahibine posta yoluyla tebliğ edilir. Şubat 2026’da yürürlüğe giren 7574 sayılı Kanun’un getirdiği yenilik kiralık araçları ilgilendirir: İhlal tarihinde aracın kiralık olduğu resmî kayıtlardan belirlenebiliyorsa tutanak kiracı adına düzenlenir — ayrıntıları kiralık araçta cezalar kime gelir rehberinde ele aldık.

Cezayı Nasıl ve Ne Zaman Öğrenirim?

Tebligat kuralları, itiraz süresinin ne zaman başladığını belirlediği için önemlidir. Posta ile tebliğ edilemeyen tutanaklar tahsil dairesinin ilan yerinde liste halinde ilan edilir ve ilanı izleyen 30. gün tebliğ edilmiş sayılır. Bu düzen, cezayı geç fark etme riskini araç sahibine yükler. En sağlam yöntem, tebligatı beklemeden e-Devlet’teki Araç Plakasına Yazılan Ceza Sorgulama hizmetiyle kaydınızı düzenli kontrol etmektir; adımları sorgulama ve ödeme rehberinde bulabilirsiniz.

Ceza kaydı kişisel veridir: Kendi aracınızın kaydını yalnızca e-Devlet üzerinden, kimlik doğrulaması yaparak görebilirsiniz. Plaka veya kimlik bilgilerinizi resmî olmayan sorgu sitelerine girmeyin; plakadan üçüncü kişilerin ceza ya da kimlik bilgisine ulaşması mümkün değildir — nedenlerini plakadan araç sahibi öğrenilir mi rehberinde açıkladık.

İtiraz: Süre, Mercii ve Dilekçe

İtirazın temel kuralı 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 27. maddesidir. İdari para cezasına karşı, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur; süre kaçırılırsa ceza kesinleşir. Mücbir bir sebep varsa, sebebin ortadan kalktığı tarihten itibaren 7 gün içinde başvuru hakkı doğar. Başvuru harca tabi değildir ve kural olarak ihlalin işlendiği yerdeki hâkimliğe yapılır.

Dilekçe iki nüsha hazırlanır; tutanağın tarih ve sayısı, plaka ve cezanın dayandığı madde ile ileri sürdüğünüz deliller açıkça gösterilir. Dilekçeyi adım adım nasıl hazırlayacağınızı itiraz rehberinde anlattık. İtiraza konu edebileceğiniz tipik gerekçeler: ölçüm ya da tespitte hata, plakanın yanlış okunması, ihlal anında aracın sizde olmaması ve ikiz plaka. Plakanızın kopyası başka bir araçta kullanılıyorsa, kayıp veya çalıntı bildiriminiz en güçlü dayanaktır; süreci kayıp ve çalıntı plaka rehberinde bulabilirsiniz. Delil olarak ihlale ait fotoğraf, kamera görüntüsü ya da ölçüm cihazına ilişkin kayıtların dosyaya getirtilmesini de açıkça talep edebilirsiniz.

Ödeme, İndirim ve İtiraz Dengesi

Ceza, tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir; ödenmezse her ay %5 faiz işler ve toplam tutar cezanın iki katını geçemez. Buna karşılık Kabahatler Kanunu’nun 17. maddesi, süresi içinde ödenen cezadan %25 indirim yapılmasını ve ödemenin kanun yoluna başvurma hakkını etkilememesini öngörür. Yani indirimli ödeyip yine de itiraz edebilirsiniz; başvuru kabul edilirse yaptırım kaldırılır. Güncel metne göre 15.000 TL’yi aşmayan (bu tutar dahil) cezalarda hâkimliğin kararı kesindir; üzerindeki cezalarda karara karşı tebliğden itibaren iki hafta içinde itiraz edilebilir. Ödeme ve olası indirim koşullarını işlem öncesi resmî kanaldan teyit edin.

Özet

“Mobese cezası” çoğunlukla EDS tespitine dayanan, sürücü yerinde belirlenemediği için plakaya yazılan bir idari para cezasıdır. Tutanak araç sahibine — kiralık araçta kiracıya — posta yoluyla tebliğ edilir; tebligatı beklemeden e-Devlet’ten kaydınızı izleyin. İtiraz için süre, tebliğden itibaren 15 gündür ve adres sulh ceza hâkimliğidir. İndirimli ödeme itiraz hakkınızı düşürmez. Tutarlar ve indirim koşulları her yıl güncellendiğinden, işlem öncesi güncel bilgiyi ilgili kurumdan teyit edin.

Sık Sorulan Sorular

Mobese cezası ile EDS cezası aynı şey mi?
Halk arasında 'mobese cezası' denen tutanak hukuken çoğunlukla EDS (Elektronik Denetleme Sistemi) tespitine dayanır. MOBESE aslında güvenlik ve asayiş amaçlı şehir kamerası sistemidir; adı zamanla her tür kamerayı anlatan genel bir sözcüğe dönüşmüştür. Trafik ihlali cezaları ise 2918 sayılı Kanun'un ek 16. maddesine dayanan EDS üzerinden kesilir.
Radar cezasına itiraz süresi ne kadar?
5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 27. maddesine göre kararın tebliğ veya tefhim tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurabilirsiniz; süre kaçırılırsa ceza kesinleşir. Mücbir bir sebep varsa, sebebin ortadan kalktığı tarihten itibaren 7 gün içinde başvuru hakkı doğar. Başvuru harca tabi değildir.
Cezayı indirimli ödersem itiraz hakkım düşer mi?
Hayır. Kabahatler Kanunu'nun 17. maddesine göre ödeme, kişinin kanun yoluna başvurma hakkını etkilemez. Tebliğden sonraki bir aylık ödeme süresi içinde ödenen cezaya %25 indirim uygulanır; indirimden yararlandıktan sonra 15 günlük süre içinde sulh ceza hâkimliğine başvurmak mümkündür.

Kaynaklar

İlgili Yazılar